Fitch: “Kinh tế Việt Nam đã thoát đáy”

(Dân trí) - Ngày 29/1, hãng xếp hạng tín nhiệm quốc tế Fitch Ratings khẳng định tiếp tục giữ nguyên mức xếp hạng tín nhiệm dành cho Việt Nam cũng như triển vọng ổn định. Đồng thời cơ quan này tin rằng kinh tế Việt Nam đã qua giai đoạn khó khăn nhất.

Theo đó mức xếp hạng tín nhiệm nợ nội tệ và ngoại tệ dài hạn của Việt Nam được giữ ở mức “B+” cùng với triển vọng ổn định. Mức trần tín nhiệm quốc gia (Country Ceiling) cũng không đổi ở mức “B+”. Mức tín nhiệm nợ ngắn hạn ngoại tệ ở mức “B”.

Kinh tế Việt Nam 2013 được dự báo tăng trưởng cao hơn năm 2012

Theo Fitch, mức xếp hạng của Việt Nam được hỗ trợ bởi lịch sử tăng trưởng kinh tế mạnh mẽ và một môi trường thuận lợi cho nguồn vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài. Những yếu tố này giúp kinh tế Việt Nam chịu tác động nhẹ hơn trước các cú sốc từ bên ngoài và củng cố thêm triển vọng tăng trưởng.

Ngoài ra quy mô nợ nước ngoài, khả năng trả nợ so với các nước có cùng mức xếp hạng và tỷ lệ tiết kiệm nội địa và đầu tư cao cũng là những yếu tố giúp mức xếp hạng tín nhiệm được duy trì. Fitch ước tính tỷ lệ tiết kiệm nội địa của Việt Nam đạt trung bình khoảng 28% trong khi tỷ lệ đầu tư ở mức 36% trong vòng 5 năm trở lại đây.

Ở chiều ngược lại, những yếu tố bất lợi đối với xếp hạng tín nhiệm của Việt Nam đó là lạm phát giá tiêu dùng ở mức cao hơn và dễ biến động hơn so với các nước có cùng mức tín nhiệm, khiến nền kinh tế và tỷ giá hối đoái dễ bị tổn thương trước những cú sốc kinh tế và tài chính.

“Mặc dù tăng trưởng kinh tế và sự phát triển đạt mức cao trong 2 thập kỷ qua, nguồn vốn con người và giá trị gia tăng tính trên đầu người vẫn ở mức thấp khi so với các nước được xếp hạng “B” và “BB” khác”, Fitch đánh giá.

Bên cạnh đó, chất lượng và mức độ kịp thời trong việc công bố các dữ liệu kinh tế và tài chính cũng là những điểm yếu khác mà hãng xếp hạng này cho rằng Việt Nam đang gặp phải, nhất là số liệu về dự trữ ngoại hối.

Nhưng trên hết, theo Fitch, cản trở chính đối với xếp hạng tín nhiệm quốc gia của Việt Nam đó là rủi ro mất ổn định tài chính vĩ mô và rủi ro với tài chính công do ngành ngân hàng có quy mô lớn nhưng thiếu minh bạch. Cụ thể là, chi phí tài chính ước tính cho việc tái cấu trúc hệ thống ngân hàng vẫn chưa rõ ràng.

Fitch dự báo chi phí tái cấp vốn ước tính vào khoảng 10% GDP của năm 2012 nhưng rất có thể con số thực sẽ khác xa tùy thuộc vào tình hình kinh tế, việc tái cấu trúc và vai trò của nguồn vốn nước ngoài. Cơ quan này cũng khẳng định việc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam thừa nhận tỷ lệ nợ xấu tại thời điểm 30/9/2012 là 8,8%, cao hơn mức báo cáo trước đó của các ngân hàng là “một bước đi tích cực hướng tới việc nhận diện những yếu kém của hệ thống”.

Đối với việc duy trì đánh giá triển vọng tích cực, Fitch tin rằng các nhà hoạch định chính sách sẽ tiếp tục thực hiện các biện pháp nhằm ổn định kinh tế vĩ mô, bao gồm kiềm chế lạm phát, ổn định tỷ giá và ngăn ngừa tình trạng thâm hụt quá lớn cán cân vãn lai.

“Việt Nam đã tái cân bằng được cán cân vãng lai trong khi vẫn tránh được một sự suy thoái sâu, hoàn toàn trái ngược với một số nền kinh tế mới nổi và đã phát triển. Fitch ước tính thặng dư tài khoản vãng lai đã tăng lên mức 7,2% GDP trong năm 2012 (từ 0,2% trong năm 2011).

Do đó dự trữ ngoại hối có thể đã đạt 24 tỷ USD vào cuối năm 2012. Điều này sẽ giúp Việt Nam có một vùng đệm lớn hơn để đương đầu với bất kỳ biến động nào của dòng vốn”, bản báo cáo viết.

Hãng xếp hạng tín nhiệm này cũng tin rằng giai đoạn đi xuống tồi tệ nhất đã qua sau khi kinh tế Việt Nam đã giảm tốc mạnh do tác động của chính sách thắt lưng buộc bụng hồi tháng 2/2011 nhằm đạt mục tiêu của nghị quyết 11 là ổn định kinh tế vĩ mô.

“Tăng trưởng GDP thực trong nửa cuối năm 2012 đạt 5,5% so với cùng kỳ năm trước sau khi chỉ tăng 4,4% trong 6 tháng đầu năm. Fitch dự báo tăng trưởng GDP thực năm 2013 đạt 5,5% so với mức 5% trong năm 2012”, bản báo cáo viết tiếp.

Đối với chính sách tài khóa và tiền tệ, Fitch cho rằng việc chỉ số giá tiêu dùng (CPI) giảm nhanh, từ 18,7% trong năm 2011 xuống 9,1% trong năm 2012 giúp Ngân hàng nhà nước Việt Nam hạ lãi suất cơ bản 6% trong năm qua. Tuy nhiên cơ quan này tin rằng chính sách tiền tệ khó có thể được tiếp tục nới lỏng bởi nó có thể gây bất lợi cho tỷ giá. Áp lực lạm phát lõi được Fitch đánh giá vẫn ở mức cao.

“Fitch cho rằng chính phủ Việt Nam sẽ điều áp dụng chính sách tài khóa có phần chặt chẽ hơn trong năm 2013. Mức thâm hụt ngân sách, bao gồm cả chi tiêu ngoài ngân sách, ước tính sẽ lùi về 5,1% GDP năm 2013, giảm so với mức 5,9% GDP năm 2012”. Do vậy tỷ lệ nợ công/GDP chung sẽ ổn định ở mức 44% GDP năm 2012, bằng với mức trung bình của các nước được xếp hạng “B” và “BB”

Thanh Tùng
Theo Fitch