VNM: 3 LÝ DO LÃI LỚN
Vinamilk vừa đón loạt sự kiện lớn, gắn với kết quả kinh doanh trong quá khứ và hiện tại, mang định hướng chiến lược phát triển trong tương lai.

Vinamilk vừa trở thành đại diện đầu tiên của Việt Nam có mặt trong Top 200 doanh nghiệp châu Á xuất sắc có doanh thu dưới 1 tỷ USDlần đầu tiên đầu tư ra nước ngoài với kế hoạch mua 19,3% cổ phần của Công ty Miraka Limited, tại New Zealand năm 2010 của tạp chí chuyên xếp hạng Forbes; tiếp đó là sự kiện công ty này ; sự kiện chuyển nhượng dự án Nhà máy Cà phê Sài Gòn cho Trung Nguyên…

Những sự kiện trên gắn với kết quả kinh doanh trong quá khứ và hiện tại, mang định hướng chiến lược phát triển trong tương lai của doanh nghiệp này. Bà Mai Kiều Liên, Chủ tịch Hội đồng Quản trị kiêm Tổng giám đốc Công ty Cổ phần Sữa Việt Nam (Vinamilk), chia sẻ một số thông tin về chiến lược phát triển đó.

Sẽ cán đích 1 tỷ USD trước hạn

Bà có thể cho biết tình hình hoạt động kinh doanh của Vinamilk trong năm nay như thế nào không?

Từ đầu năm đến nay hoạt động của Vinamilk nói chung rất là tốt. Cho tới bây giờ doanh số đã gần bằng cả năm ngoái rồi, đạt khoảng 9.600 tỷ đồng. Đó là nội địa, chưa nói xuất khẩu. Còn về lợi nhuận thì cũng bằng cả năm ngoái.

Lý do nó được như vậy thứ nhất chúng tôi thay đổi hẳn về quản lý kinh doanh, đặc biệt là việc phát triển và quản lý các điểm lẻ. Con số phát triển mạng lưới này được quản lý chặt để thật chứ không phải ảo. Và đi cùng với đó là sự phát triển của thị phần. Toàn quốc hiện có khoảng gần 300.000 điểm lẻ trong kinh doanh sản phẩm sữa, thì Vinamilk đã chiếm được khoảng 160.000 điểm. Kế hoạch trong 3 năm tới của chúng tôi là phải phủ được hết 300.000 điểm đó.

Năm nay kế hoạch đặt ra là doanh số 14.000 tỷ đồng, chúng tôi cố gắng đạt được trên 15.000 tỷ đồng. Còn mục tiêu 1 tỷ USD vào năm 2012 thì anh em cố gắng trong năm 2011, kỷ niệm 35 năm thành lập Công ty, sẽ đạt được con số đó, vượt kế hoạch trước 1 năm.

Thế còn về định hướng tăng vốn để mở rộng quy mô và lợi ích của các cổ đông, thưa bà?

Nếu chúng tôi muốn tăng vốn thì cũng phải có lộ trình. Tăng vốn nó như con dao hai lưỡi. Ví dụ như anh tăng vốn cao quá và dự kiến lợi nhuận những năm sau anh không tăng tương ứng thì rõ ràng những chỉ số thể hiện sức khỏe của doanh nghiệp nó sẽ xấu hơn những năm trước.

Vinamilk từ khi cổ phần hóa vốn là 1.700 tỷ đồng, thì mới vừa rồi chúng tôi mới tăng lên 1:1, tức là gấp đôi. Trong suốt từ 2003 cổ phần hóa đến 2009 - 2010 mới tăng vốn. Tùy theo mỗi công ty, nên tăng vốn lúc nào và như thế nào. Và vừa rồi Vinamilk tăng vốn là từ cổ phiếu thưởng, chứ không phải nộp thêm tiền, do có thặng dư nên không thành vấn đề.

Năm ngoài chúng tôi trả cổ tức 40%. Năm nay đã tạm ứng 30% rồi, 30% theo phần vốn đã tăng thêm. Chúng tôi tăng vốn những vẫn đảm bảo lợi ích của cổ đông, làm sao cho việc tăng vốn hài hòa. Để lợi ích cao ngắn hạn, chia lợi nhuận ngay thì dễ lắm, nhưng phải nhìn dài hạn, trích lợi nhuận để đầu tư là cho lợi ích dài hạn và hợp lý.

Lợi nhuận không lớn thì gửi ngân hàng còn hơn

Hoạt động trong lĩnh vực sản xuất hàng tiêu dùng, bà nói gì về lợi nhuận, giá sản phẩm và lợi ích người tiêu dùng?

Câu chuyện về giá ở Vinamilk thì thế này. Nếu mà so sánh giá cả của Vinamilk thì chúng tôi chất lượng là quốc tế, hiện các sản phẩm của chúng tôi đều đạt được tiêu chuẩn quốc tế, nhưng giá (ví dụ sữa bột cho trẻ em) chỉ bằng 1/3 so với giá nhiều loại trên thị trường. Nhiều người nói tại vì là do mình bán không được nên mình để giá rẻ. Nhưng trong thị trường này rất cạnh tranh, nếu chúng tôi đưa lên bằng 1/2 thì sẽ ảnh hưởng đến thị phần. Những năm trước thị phần chỉ 17% thì năm nay đã là 25% rồi.

Tăng giá lên thì cũng tăng được nhưng giá ảnh hưởng rất lớn người tiêu dùng. Thu nhập của người dân nước mình chưa được bằng nhiều nước khác nên cố gắng để làm sao mọi tầng lớp có thể uống sữa được với một chi phí hợp lý.

Hiện nay tôi chưa thấy giá sản phẩm nào của chúng tôi cao hơn nước ngoài, trong khi chất lượng không thua. Chưa kể là chúng tôi thu mua nguyên liệu cho nông dân là cao hơn giá thế giới.

Còn lý do vì sao Vinamilk có lợi nhuận lớn, thứ nhất là vốn lớn. Nếu vốn lớn mà anh không tạo được lợi nhuận lớn thì các cổ đông họ gửi ngân hàng còn hơn. Ít nhất lợi nhuận anh cũng phải bằng lãi suất ngân hàng cái đã. Thứ hai là doanh thu của chúng tôi lớn và tăng trưởng nhanh, tăng trưởng trên 50% đẩy lợi nhuận tăng theo. Thứ ba, không chỉ là doanh thu mà quan trọng là sản lượng cũng tăng trưởng khoảng 40%.

Chúng tôi kinh doanh mỗi một đơn vị thì lợi nhuận nó thấp thôi nhưng mình lấy cái số tuyệt đối lớn vì lượng nó nhiều.

Mỗi công ty có một cách kinh doanh. Có một số người thì đưa thương hiệu thật cao, giá thật cao nhưng bán được ít, “đánh” vào tầng lớp trung lưu, cao cấp. Chúng tôi thì bao nhiêu năm nay, từ khi thành lập đến giờ quan niệm là đại trà, lấy chất lượng và sản lượng là quan trọng. Nó tương xứng thôi, vì giá cao mình cũng khó cạnh tranh mà cũng khó bán.

Như bà nói, Vinamilk đã có tốc độ tăng trưởng nhanh, đặc biệt là về sản lượng. Vậy khả năng chủ động nguồn nguyên liệu trong tương lai như thế nào?

Việc tập trung cho vùng nguyên liệu thì chúng tôi là từ những năm 90 - 91, từ khi có dây chuyền sản xuất sữa tươi tiệt trùng thì chúng tôi bắt đầu tập trung đầu tư. Một thời gian dài chúng tôi tập trung đầu tư vào người nông dân, đầu tư, cam kết với giá ổn định, đảm bảo bao tiêu. Phong trào chăn nuôi bò sữa cũng phát triển dần lên. Nhưng khoảng cách đây 3 năm chúng tôi thấy yêu cầu nguyên liệu càng ngày càng lớn thì mình phải tự làm.

Ở Việt Nam thì nó có những khó khăn về khí hậu, đất đai. Mình không có mấy trăm ngàn ha để mà cho bò chạy thoải mái. Như New Zealand họ có 3 triệu dân mà có tới 3 triệu con bò. Mình thì đất chật người đông. Cho nên chúng tôi xây dựng các trang trại hạt nhân, như Tuyên Quang, Thanh Hóa, Bình Định, Nghệ An, Lâm Đồng. Hiện có 5 trại, mỗi trại chúng tôi dự định 2.000 con là tối đa.

Nếu để đảm bảo nguyên liệu cho Công ty trong vòng 5 năm tới thì phải đảm bảo 1,3 tỷ lít, nhưng hiện giờ trong nước chỉ khoảng 200 triệu lít thôi, hiện chủ yếu là của người nông dân. Cho nên phải đảm bảo phát triển gấp 5 lần hiện nay mới được. Cho nên chúng tôi dự kiến năm nay có 5.000 con, sang năm khoảng 10.000 con và sang năm sản lượng sữa sẽ gấp 5 lần năm nay từ các trang trại. Đến năm 2015 thì cố gắng đảm bảo khoảng 45% - 50% nguyên liệu là tự túc và cố gắng trong vòng 10 năm tới thì sẽ thay thế được tương đối.

Để đảm bảo cho sản lượng tăng nhanh, chúng tôi cũng đã có kế hoạch từ hai năm trước. Tháng 8 năm tới sẽ đưa nhà máy tại Đà Nẵng vào hoạt động với vốn đầu tư 30 triệu USD, có hai mặt hàng là sữa chua và sữa nước. Cuối năm 2012 có nhà máy rất lớn là nhà máy sữa nước công suất ban đầu là 400 triệu lít mỗi năm, giai đoạn 2 là 800 triệu lít với vốn đầu tư là 120 triệu USD tại Bình Dương). Rồi nhà máy sữa bột cho trẻ em 55 ngàn tấn, công suất gấp 4 lần công suất nhà máy hiện nay với vốn đầu tư khoảng trên 100 triệu USD, cuối năm 2012 sẽ đi vào hoạt động.

Các kế hoạch đầu tư đó là chúng tôi chủ động, chủ động cả nguồn vốn. Từ trước đến nay hầu như Vinamilk không đi vay vì có lợi nhuận và tái đầu tư hiệu quả để thu hồi vốn nhanh.

(CÒN TIẾP)